Mrówki w uprawie marihuany – zwalczanie i zapobieganie

Czerwce | Gąsienice | Komary grzybowe (ziemiórki) | Koniki polne i świerszcze | Mączliki (białe muszki) | Mszyce | Miniarki (owady minujące) | Pleśń | Ptaki | Roztocze (przędziorki) | Septorioza liści | Skoczne pluskwiaki | Ślimaki | Tarczówki (śmierdzące robaki) | Wełnowce | Wciornastki | Werticilioza (choroba więdnących liści) | Wirus mozaiki tytoniu | Zwierzęta

Mrówki, obok ślimaków i mszyc, należą do najczęściej spotykanych mieszkańców ogrodów. Niezależnie od tego, co rośnie w naszym ogrodzie, ich obecność jest niemal oczywista. Czasem mogą jednak przedostać się także do wnętrz domów. Czy zawsze trzeba traktować to jako problem i niepokoić się ich pojawieniem?

Te owady są dobrze znane niemal każdemu, nawet dzieciom. Występują na wszystkich kontynentach, a w Polsce stwierdzono aż 103 gatunki. Żyją w społecznościach kastowych, podobnie jak pszczoły, funkcjonując w zorganizowanych grupach o jasno określonej hierarchii. W związku z tym tworzą duże kolonie i budują rozbudowane gniazda.

Rola mrówek w ogrodzie i związane z tym zagrożenia

Mrówki to owady, które często są niedoceniane. Zazwyczaj nie patrzymy na nie przychylnie, szczególnie gdy pojawią się w domu, jednak w ogrodzie mogą pełnić istotną funkcję.

Te owady pożyteczne w naturalny sposób zjadają drobne szkodniki i oczyszczają ściółkę z materii organicznej. Wpływają też korzystnie na właściwości gleby – poprawiają jej strukturę i wzbogacają ją w składniki odżywcze, takie jak azot, fosfor czy potas. Mrówki roznoszą także nasionka roślin, choć w kontekście uprawy konopi ma to niewielkie znaczenie. Najważniejszą ich zaletą jest natomiast eliminowanie larw gąsienic, much, ślimaków i przędziorków, które mogą poważnie zagrażać roślinom.

Z drugiej strony, mrówki mogą też szkodzić, zwłaszcza gdy ich liczebność jest wysoka. Wchodzą w symbiozę z mszycami, czerwcami i innymi owadami wydzielającymi spadź, chroniąc je przed naturalnymi wrogami, np. biedronkami, a także przenosząc na inne rośliny. To znacząco zwiększa problem związany z tymi szkodnikami.

Jeżeli w naszej plantacji nie ma owadów symbiotycznych z mrówkami, a ich populacja jest niewielka, ryzyko jest znacznie mniejsze. Mrówki same w sobie nie atakują roślin – interesuje je głównie rosa miodowa wydzielana przez inne owady. Chronią organizmy ją wytwarzające, co pośrednio może utrudniać hodowlę.

Same mrówki mogą czasem uszkadzać soczyste części roślin w okresie suszy. Mogą też sprzyjać rozwojowi grzybów, przenosząc patogeny pomiędzy roślinami. Budując gniazda w ziemi, tworzą kopce przypominające te pozostawiane przez krety, co może utrudniać ukorzenienie młodych roślin.

Skąd pojawiają się mrówki w hodowli marihuany?

Na zewnątrz mrówki mogą pojawić się praktycznie w każdych warunkach. Są naturalnym elementem środowiska – spulchniają glebę, poprawiają jej napowietrzenie i żyzność, a także uczestniczą w rozkładzie martwych owadów. W uprawach outdoor ich obecność jest więc czymś całkowicie normalnym.

W hodowlach pod dachem, gdzie nie pełnią tych funkcji, pojawienie się mrówek może sygnalizować inne problemy. Często jest związane z obecnością owadów wydzielających spadź, do której mrówki są przyciągane ze względu na cukier zawarty w rosie miodowej. Może to także wskazywać na niedostateczną higienę w pomieszczeniu, np. pozostawione resztki jedzenia czy nieposprzątane odpadki.

Najczęściej mrówki nie atakują roślin bezpośrednio. Ich działalność w glebie – kopanie tuneli i budowanie gniazd – może jednak uszkadzać korzenie, ograniczając pobieranie wody i składników mineralnych przez roślinę. W efekcie liście mogą żółknąć, rośliny słabną, a objawy niedoborów pierwiastków stają się widoczne.

Najbardziej oczywistym wskaźnikiem obecności mrówek jest oczywiście zauważenie samych owadów w pobliżu roślin.  

Dodatkowo obecność mrówek mogą sygnalizować kopce ziemi przypominające te po kretach, a także pojawienie się mszyc, wełnowców, czerwców czy mączlików.

Sposoby pozbycia się mrówek w hodowli

1. Olej neem (z nasion miodli indyjskiej): Olejek pozyskiwany z wyciskanych na zimno nasion miodli indyjskiej zawiera azadyrachtynę – substancję odpowiedzialną za jego działanie przeciwko szkodnikom. Preparaty na jej bazie od dawna są stosowane w całej Unii Europejskiej, a obecnie również w Polsce, gdzie są legalne i łatwo dostępne. Olej neem jest skuteczny wobec wielu owadów, w tym mrówek, i w pełni bezpieczny zarówno dla ludzi, jak i dla roślin. Należy jednak uważać, by nie kontaktował się bezpośrednio z pąkami roślin, ponieważ ma wyrazisty smak, który może przeniknąć do kwiatów. Dodatkowym atutem jest to, że olej działa również na owady symbiotyczne mrówek, które często współistnieją w hodowlach.

2. Ziemia okrzemkowa (diatomit): Diatomit to naturalna skała osadowa zbudowana z pancerzyków jednokomórkowych glonów. Posypuje się nią glebę wokół roślin. Dzięki bardzo drobnym cząstkom (5–100 mikronów) dostaje się ona w każdy zakamarek ciała owadów, uszkadzając ich pancerzyk, powodując odwodnienie i śmierć. Jest całkowicie naturalna oraz bezpieczna dla środowiska i roślin, skutecznie zwalczając wiele rodzajów insektów.

3. Posypywanie przyprawami: Cynamon, mielona kawa czy pieprz cayenne działają odstraszająco, a przy tym zabijają mrówki. Jeśli samo posypywanie nie wystarcza, cynamon można również rozpuścić w wodzie destylowanej i podlewać nim miejsca bytowania owadów. Zapach skutecznie odstrasza mrówki od roślin.

4. Eliminacja szkodników symbiotycznych: Mrówki przyciągają owady produkujące spadź, takie jak mszyce, czerwce czy wełnowce. Usunięcie tych szkodników znacząco ogranicza obecność mrówek, ponieważ bez dodatkowych źródeł cukru nie będą zainteresowane roślinami konopi.

Bilans korzyści

Mrówki w uprawach indoor rzadko przynoszą wymierne korzyści i często ich obecność jest bardziej kłopotliwa niż pożyteczna. W uprawach outdoor występowanie mrówek jest naturalne i zwykle nie wymaga interwencji. Przy niewielkiej populacji, gdy nie uszkadzają roślin, nie warto się nimi przejmować – mają pozytywny wpływ na glebę. Jeśli jednak rośliny są w słabszej kondycji lub pojawiają się szkodniki produkujące rosę miodową, walka z mrówkami staje się istotna. Eliminacja owadów chroni rośliny i ułatwia pozbycie się groźniejszych insektów, które mogą poważnie zaszkodzić uprawie.